Heliamfory to niezwykłe rośliny owadożerne, których liście przekształcone są w kielichowate pułapki zakończone czerwonym wyrostkiem. W górnych partiach kielicha znajdują się miodniki wabiące owady, a niższe strefy uniemożliwiają im ucieczkę. Rośliny te nie mają wieczka, dlatego nadmiar wody opadowej odprowadzany jest przez specjalną szczelinę lub otwór w kielichu.

Rozkład schwytanej zdobyczy odbywa się głównie dzięki symbiotycznym bakteriom, z wyjątkiem gatunku H. tatei, który sam produkuje enzymy trawienne. Nazwa „Heliamphora” pochodzi z greki – helos (bagno) i amphora (dzban), co odnosi się zarówno do siedliska, jak i kształtu pułapek.

W naturze heliamfory rosną endemicznie na wyżynie Gujańskiej (Wenezuela, Gujana, Brazylia), na odizolowanych szczytach Tepui "schowanych w chmurach". Ich naturalne środowisko to miejsca o wysokiej wilgotności powietrza, wysokim natężeniu rozproszonego światła i ubogich glebach. Trudna dostępność tych terenów sprawiła, że większość gatunków została opisana dopiero w XXI wieku.